Lezingen
Lezingen
Elke 4e donderdag van de maand kun je bij Sterrenwacht Halley een lezing bijwonen.
Op deze pagina lees je wat de lezingen voor de eerst volgende maanden zijn.
Datum: 23 april 2026
Tijd: 20.00 uur
Locatie: Sterrenwacht Halley
Lezing door: Sander de Jong
Hoe ver weg staan die sterren eigenlijk?
Astronomen spreken over afstanden van miljoenen en zelfs miljarden lichtjaren. Voor de meeste mensen voelt dat ongeveer zoals wanneer Dagobert Duck zegt dat hij "72 fantastiljoen in zijn geldpakhuis heeft” Een getal dat zo groot is dat het eigenlijk niets meer zegt.
Met kosmische afstanden is het vaak net zo: enorm, maar moeilijk voor te stellen.
In deze lezing maken we een tijdreis door de geschiedenis van de astronomie en bouwen we stap voor stap de kosmische afstandsladder op. Van de eerste metingen van de afstand tot de maan en de zon, via veranderlijke sterren en supernova’s, tot de schaal van het volledige heelal. Elke trede van de ladder veranderde ons wereldbeeld. Van een kleine kosmos rond de aarde… naar een universum vol sterrenstelsels dat miljarden lichtjaren groot is.
Hoe weten we eigenlijk hoe ver het heelal reikt?
En hoe meten astronomen afstanden die zo groot zijn dat “fantastiljoen” bijna een logische eenheid lijkt?
Ontdek het in Stairway to Heaven – de kosmische afstandsladder.
Prijs voor niet-leden: €7,50 (Leden gratis en hoeven niet te boeken). Mocht je problemen hebben met reserveren? Stuur dan een mail naar reserveringen@sterrenwachthalley.nl.
Hieronder kun je boeken. Let op dat je de juiste datum kiest.
Datum: 28 mei 2026
Tijd: 20.00 uur
Locatie: Sterrenwacht Halley
Lezing door: Anne van Weerden
Anne is bestuurslid van de vereniging voor weer- en sterrenkunde Galaxis en ze heeft een bachelorgraad in natuurkunde. Als biograaf van de wis- en sterrenkundige Sir William Rowan Hamilton (1805-1865) is ze gastonderzoeker bij het Mathematisch Instituut van de Universiteit Utrecht, en intussen gepensioneerd zorgt ze als vrijwilliger voor de papieren wiskundebibliotheek.
De oerknaltheorie is een sterke theorie voor het ontstaan van het heelal. Voor de juistheid van deze theorie zijn veel aanwijzingen gevonden, zoals bijvoorbeeld de kosmische achtergrondstraling. Maar helaas heeft de theorie ook een paar nare problemen. In de jaren '80 is het inflatiemodel ontstaan om die problemen op te lossen. Het idee was dat het heelal in een heel korte periode heel veel groter werd, van de omvang van een proton tot een grapefruit.
Die korte periode zou 10^-43 seconde geduurd hebben, ofwel 0,0000000000000000000000000000000000000000001s!
Een grapefruit is natuurlijk niet erg groot, zeker niet voor een heelal. Dus het lijkt misschien nog niet 'ontstellend' totdat je bedenkt wat eigenlijk 10^-43 seconden is; het ging dus wel erg snel! Deze theorie werd het inflatiemodel genoemd, en het heelal 'the inflationary universe', vrij vertaald 'het opgeblazen heelal'. Dit model loste de belangrijkste problemen van de oer-knaltheorie op, maar het gaf zelf helaas weer nieuwe problemen.
In deze presentatie zal alleen de eerste, oorspronkelijke versie van de theorie besproken worden.
Prijs voor niet-leden: €7,50 (Leden gratis en hoeven niet te boeken). Mocht je problemen hebben met reserveren? Stuur dan een mail naar reserveringen@sterrenwachthalley.nl.
Hieronder kun je boeken. Let op dat je de juiste datum kiest.
Datum: 25 juni 2026
Tijd: 20.00 uur
Locatie: Sterrenwacht Halley
Lezing door: Paul en Anne-Marie Koenraad
Paul en Anne-Marie Koenraad nemen samen de lezing van deze avond voor hun rekening. Paul is voorzitter van Galaxis. Het poollicht of noorderlicht is een van de meest mysterieuze en prachtige verschijnselen aan de hemel die we met het blote oog kunnen zien. In het eerste deel van de voordracht zullen zij ingaan op de historische ontwikkeling van het begrip van het noorderlicht en het feit dat er zelfs nu nog grote vragen en verrassingen zijn. Zo wordt het poollicht op dit moment nog steeds actief onderzocht en dan niet alleen op aarde maar ook op andere planeten waar dit fenomeen is waargenomen.
In het tweede deel bespreken Paul en Anne-Marie de planning van twee expedities naar Finland om het noorderlicht te kunnen waarnemen en vast te leggen. Zij leggen uit hoe je het best te werk kunt gaan en tonen prachtige resultaten van dit spectaculaire hemelverschijnsel.

Foto door Ruud Verdaasdonk
Prijs voor niet-leden: €7,50 (Leden gratis en hoeven niet te boeken). Mocht je problemen hebben met reserveren? Stuur dan een mail naar reserveringen@sterrenwachthalley.nl.
Hieronder kun je boeken. Let op dat je de juiste datum kiest.
Datum:
Tijd: 20.00 uur
Locatie: Sterrenwacht Halley
Meer informatie volgt later
Prijs voor niet-leden: €7,50 (Leden gratis en hoeven niet te boeken). Mocht je problemen hebben met reserveren? Stuur dan een mail naar reserveringen@sterrenwachthalley.nl.
Hieronder kun je boeken. Let op dat je de juiste datum kiest.